Jednostki sektora finansów publicznych - phavi.umcs.· Sektor finansów publicznych obejmuje...

download Jednostki sektora finansów publicznych - phavi.umcs.· Sektor finansów publicznych obejmuje wszystkie

of 23

  • date post

    01-Mar-2019
  • Category

    Documents

  • view

    215
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Jednostki sektora finansów publicznych - phavi.umcs.· Sektor finansów publicznych obejmuje...

Jednostki sektora finansw

publicznych

mgr Tomasz WoniakKatedra Prawa Finansowego UMCS

Sektor finansw publicznych obejmuje wszystkie jednostki organizacyjne, niezaleznie od ich struktury organizacyjnej, ktre nie s osobami fizycznymi, s finansowane ze rodkw publicznych, zorganizowane w formach okrelonych w u.f.p. a przedmiotem ich dziaalnoci jest wykonywanie zada publicznych, co do zasady w sposb niekomercyjny.

Jednostki sektora s tworzone:

- na podstawie ustawy o finansach publicznych (np. jednostki budetowe)

- na podstawie innych ustaw (np. agencje wykonawcze)Art. 8 ust. 2 u.f.p.

Formy organizacyjno - prawne oraz sposoby finansowania jednostek sektora finansw publicznych s uzalenione od

charakteru wykonywanych przez nie zada.

Podmioty sektora finansw publicznych1) organy wadzy publicznej, w tym organy administracji rzdowej, organy kontroli pastwowej i ochrony prawa oraz sdy i trybunay;2) jednostki samorzdu terytorialnego oraz ich zwizki;2a) zwizki metropolitalne;3) jednostki budetowe;4) samorzdowe zakady budetowe;5) agencje wykonawcze;6) instytucje gospodarki budetowej;7) pastwowe fundusze celowe;8) Zakad Ubezpiecze Spoecznych i zarzdzane przez niego fundusze oraz Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Spoecznego i fundusze zarzdzane przez Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Spoecznego;9) Narodowy Fundusz Zdrowia;10) samodzielne publiczne zakady opieki zdrowotnej;11) uczelnie publiczne;12) Polska Akademia Nauk i tworzone przez ni jednostki organizacyjne;13) pastwowe i samorzdowe instytucje kultury;14) inne pastwowe lub samorzdowe osoby prawne utworzone na podstawie odrbnych ustaw w celu wykonywania zada publicznych, z wyczeniem przedsibiorstw, instytutw badawczych, bankw i spek prawa handlowego.

Zwizki jednostek samorzdu tertorialnego

Zwizki metropolitalne- powoane do ycia ustaw z dnia 9 padziernika 2015 r. o zwizkach metropolitalnych (w u.f.p. stosuje si do nich przepisy waciwe dla JST).

- s zorzone z gmin w obszarze metropolitalnym oraz powiatw, na obszarze ktrych ley przynajmniej jedna gmina pooona w granicach obszaru metropolitalnego.

- tworzone w drodze rozporzdzenia przez Rad Ministrw, posiadaj osobowo prawn.

- wykonuj zadania publiczne w zakresie ksztatowania adu przestrzennego, rozwoju obszaru zwizku, publicznego transportu zbiorowego, wspdziaa w ustalaniu przebiegu drg krajowych i wojewdzkich na obszarze zwizku oraz promocji obszaru metropolitalnego.

- organami ZM jest zarzd (wybierany przez zgromadzenie) oraz zgromadzenie (zoone z delegatw JST).

Finanse zwizku metropolitalnego

Zwizek metropolitalny samodzielnie prowadzi gospodark finansow na postawie uchway budetowej. art. 42 u.z.m.

Za prawidowe wykonanie budetu odpowiada zarzd, on rwnie jest upowaniony do zacigania zobowiza i dokonywania wydatkw

Gospodarka finansowa ZM jest jawna, na co skadaj si: jawno debaty budetowej, opublikowanie uchway budetowej oraz sprawozda z wykonania budetu zwizku, przedstawienie penego wykazu kwot dotacji celowych udzielanych z budetu zwizku oraz ujawnienie sprawozdania zarzdu z zacigania zobowiza oraz emisji papierw warociowych.

Dochody ZM pochodz ze skadek gmin, dotacji z budetu pastwa i JST, odsetek, dochodw z majtku ZM oraz z 5% udziau w PIT od osb zamieszkujcych terytorium zwizku.

Jednostki budetowe

Nie posiadaj osobowoci prawnej.

Dziaaj na podstawie statutu (okrelajcego w szczeglnoci ich nazw, siedzib i przedmiot dziaalnoci) oraz planu dochodw i wydatkw (plan finansowy).

Tworzone, wyposaane w mienie, czone i likwidowane przez:

- ministrw (w tym Prezesa Rady Ministrw), kierownikw urzdw centralnych, wojewodw oraz inne organy dziaajce na podstawie odrbnych ustaw - pastwowe jednostki budetowe;

- organy stanowice jednostek samorzdu terytorialnego - gminne, powiatowe lub wojewdzkie jednostki budetowe.

Finansowanie jednostek budetowych

Nie jest ich gwnym celem osiganie dochodw (wydatki nie s limitowane dochodami), aczkolwiek mog je osiga.

Rozliczane w formie budetowania brutto (penymi kwotami dochodw i wydatkw).

Przykady:- szkoy samorzdowe,- zakady karne,- jednostki Policji,- urzdy skarbowe.

Samorzdowy zakad budetowy

Nie posiada osobowoci prawnej.

Moe wykonywa tylko enumeratywnie okrelone w art. 14 zadania wasne JST (w zakresie np. lokalnego transportu zbiorowego, zieleni gminnej, drg, targowisk, cmentarzy).

Dziaa na podstawie statutu oraz planu finansowego (moe by on zmieniany w cigu roku pod warunkiem e nie spowoduje to zmniejszenia wpat do budetu jednostki samorzdu terytorialnego ani zwikszenia dotacji z budetu jednostki samorzdu terytorialnego).

Tworzony, wyposaany w mienie, czony i likwidowany przez organy stanowice JST (przeksztacenie wymaga uprzedniej likwidacji).

Prowadzi dziaalno odpatnie, pokrywajc koszty swojej dziaalnoci z przychodw wasnych.

SZB moe otrzymywa z budetu jednostki samorzdu terytorialnego:1) dotacje przedmiotowe;2) dotacj podmiotow;3) dotacje celowe na zadania biece finansowane z udziaem rodkw

zagranicznych;4) dotacje celowe na finansowanie lub dofinansowanie kosztw

realizacji inwestycji;5) jednorazow dotacj na pierwsze wyposaenie w rodki obrotowe.

Dotacje z pktw 1-4 nie mog przekroczy cznie 50% kosztw dziaalnoci zakadu. Jeeli nastpi przekroczenie tej wartoci, to taki samorzdowy zakad budetowy ulega likwidacji lub przeksztaceniu.

Samorzdowy zakad budetowy rozlicza si sposobem budetowania netto.

Przychody uzyskane z prowadzonej dziaalnoci nie s odprowadzane do budetu JST tylko przeznaczone na finansowanie kosztw aktywnoci jednostki.

Zakad budetowy wpaca do budetu JST nadwyk rodkw obrotowych, ustalon na koniec okresu sprawozdawczego, chyba e organ stanowicy jednostki samorzdu terytorialnego postanowi inaczej.

Przykad:- Zarzd Cmentarzy Komunalnych w Krakowie.

Agencja wykonawcza

Pastwowa osoba prawna, tworzona na podstawie odrbnych ustaw.

Prowadzi dziaalno na podstawie waciwej ustawy, statutu oraz rocznego planu finansowego (ustalanego przez waciwy organ agencji oraz nadzorujcego j ministra).

Realizuje odpatnie wyznaczone zadania pastwa, w zwizku z czym pokrywa koszty dziaalnoci z osiganych dochodw (w szczeglnych przypadkach moe otrzyma dotacj z budetu pastwa).

Jest obowizana corocznie wpaca do budetu pastwa, nadwyk rodkw finansowych ustalon na koniec roku (w szczeglnych wypadkach Rada Ministrw moe, na wniosek ministra sprawujcego nadzr nad agencj wykonawcz, wyrazi zgod na niewpacenie nadwyki).

Przykady agencji wykonawczych

Od 1 stycznia 2017 r. Pastwowa Suba Geologiczna?

Instytucja gospodarki budetowej

Dysponujca wasnym majtkiem pastwowa osoba prawna, tworzona w celu realizacji zada publicznych.

Uzyskuje osobowo z chwil wpisu do KRS.

Odpatnie wykonuje wyodrbnione zadania. Pokrywa koszty swojej dziaalnoci oraz zobowizania z uzyskiwanych przychodw (forma samofinansowania - budetowanie netto, ale bez obowizku wpaty nadwyki).

Moe by tworzona przez:

1) ministra lub Szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrw, za zgod Rady Ministrw, udzielon na jego wniosek;

2) organ lub kierownika jednostki, o ktrych mowa w art. 139 ust. 2, jako organu wykonujcego funkcje organu zaoycielskiego (chodzi m.in. o Kancelari Sejmu, Senatu i Prezydenta RP, IPN, KRRiT, GIODO, NSA, Sd Najwyszy czy Rzecznika Praw Dziecka).

IGB

Dziaa na podstawie statutu nadanego przez organ wykonujcy funkcje organu zaoycielskiego.

Kierowana jest przez dyrektora powoywanego przez organ zaoycielski.

Podstaw gospodarki finansowej jest roczny plan finansowy.

Wyjtkowo moe otrzymywa dotacje z budetu pastwa (z wyjtkiem jednorazowej dotacji na pierwsze wyposaenie w rodki obrotowe).

Z informacji o wynikach kontroli NIK z 2014 r. wynika, e IGB nie speniy postawionych przed nimi oczekiwa - w wikszoci nie s zdolne do samofinansowania, doszo do uszczuplenia ich majtku, natomiast dziaaj przewanie tylko na rzecz organw zaoycielskich.

.

Geneza Zachodniej Instytucji Gospodarki Budetowej PIAST w Woowie

Zachodnia Instytucja Gospodarki Budetowej PIAST zostaa utworzona na podstawie zarzdzenia nr 219/10/CZSW Ministra Sprawiedliwoci z dnia 29 listopada 2010 r. Instytucja powstaa poprzez przeksztacenie nastpujcych gospodarstw pomocniczych:

- Gospodarstwa Pomocniczego Zakadu Produkcyjnego przy Zakadzie Karnym w Woowie,- Gospodarstwa Pomocniczego przy Zakadzie Karnym w Kodzku,- Gospodarstwa Pomocniczego Zakadu Remontowo-Budowlanego przy Areszcie ledczym w Poznaniu,- Gospodarstwa Pomocniczego Zakadu Produkcyjnego przy Zakadzie Karnym w Rawiczu.Celem statutowym firmy jest realizacja zada publicznych, polegajcych na prowadzeniu oddziaywa penitencjarnych oraz resocjalizacyjnych wobec osb skazanych na kar pozbawienia wolnoci przez organizowanie pracy sprzyjajcej zdobywaniu kwalifikacji zawodowych. Osignicie tego celu ma nastpi poprzez prowadzenie dziaalnoci produkcyjnej, handlowo-usugowej oraz poprzez wykonywanie robt remontowo-budowlanych na rzecz jednostek organizacyjnych podlegych lub nadzorowanych przez Ministra Sprawiedliwoci, pozostaych jednostek organizacyjnych sektora finansw publicznych oraz innych podmiotw niebdcych jednostkami sektora finansw publicznych.

Pastwowy fundusz celowy

Nie posiada osobowoci prawnej.

Ma posta rachunku bankowego, ktrym dysponuje minister wskazany w ustawie tworzcej fundusz albo inny organ wskazany w tej ustawie.

Przychody pochodz z okrelonych rodkw publicznych, a koszty s ponoszone na realizacj wyodrbnionych zada pastwowych (tzw. gospodarka parabudetowa).

Koszty mog by pokrywa