Katedra Informatyki Stosowanej - pi.zarz.agh.edu.pl  · SZBD (Systemy Zarządzania Bazami Danych)...

download Katedra Informatyki Stosowanej - pi.zarz.agh.edu.pl  · SZBD (Systemy Zarządzania Bazami Danych) DBMS

of 44

  • date post

    27-Feb-2019
  • Category

    Documents

  • view

    213
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Katedra Informatyki Stosowanej - pi.zarz.agh.edu.pl  · SZBD (Systemy Zarządzania Bazami Danych)...

Wydzia Zarzdzania AGH

Katedra Informatyki Stosowanej

Bazy danych

Informatyczne systemy zarzdzania

Ba

zy d

an

ych

2

Program wykadu

Wprowadzenie

Podstawowe pojcia

Systemy zarzdzania bazami danych

Cele bazy danych

Architektury baz danych

Modele baz danych

Relacyjny model baz danych

Projektowanie baz danych

Hurtownie danych

Bazy danych czynniki sukcesu

Ba

zy d

an

ych

3

Wprowadzenie

Stare zaoenia:

Kady oddzia najlepiej zna swoje potrzeby. Dane musz

by przechowywane w specjalny sposb, odzwierciedlajcy

potrzeby poszczeglnych oddziaw.

Otrzymanie informacji wymaga czasu. Kady oddzia

posiada swoje wasne dane i podejmuje wasne decyzje;

jeli potrzebujesz informacji z danego wydziau - popro o

nie.

Tak byo: systemy zorientowane na aplikacje: kady

oddzia instytucji mia wasne aplikacje obsugujce jego

dane.

Konsekwencje: nadmiarowo (redundancja) i trudnoci

w zdobyciu przekrojowych informacji.

Ba

zy d

an

ych

4

Wprowadzenie

Zbir kredytw budowlanych

Nr rachunku Nazwisko Imi Kod Miasto Ulica ........ Dane kredytowe

Zbir poyczek samochodowych

Nr rachunku Nazwisko Imi Kod Miasto Ulica ........ Dane o poyczce

Zbir rachunkw rozliczeniowych

Nr rachunku Nazwisko Imi Kod Miasto Ulica ........ Dane o rachunku

Ba

zy d

an

ych

5

Wprowadzenie

Nowe zaoenia:

Dane s wsplnymi zasobami; s wasnoci organizacji -

nie poszczeglnych oddziaw.

Dowolna informacja jest dostpna przez sie dla

wszystkich innych oddziaw.

Nie chodzi tutaj o sprawy czysto techniczne, lecz

raczej o nowy sposb widzenia organizacji.

Ba

zy d

an

ych

6

BD podstawowe pojcia

Baza danych - zintegrowana grupa oglnie dostpnych

zbiorw danych. Ogln funkcj bazy danych jest

przechowywanie danych zwizanych z codzienn

dziaalnoci organizacji.

Baza danych jest to taka organizacja zintegrowanych

zbiorw danych z pewnej dziedziny informacji, ktra

pozwala na zaspokojenie potrzeb jednego lub wielu

uytkownikw bez uprzedniego sortowania w rne

podane struktury potrzebne do przetwarzania lub

bezporedniego udzielania informacji. Dane s tak

zorganizowane, e korzystanie z nich jest niezalene od

oprogramowania jak i od sprzturdo: Kisielnicki J., Sroka H., Systemy informacyjne biznesu. Informatyka dla zarzdzania,

Placet, Warszawa 2005

Ba

zy d

an

ych

7

BD podstawowe pojcia

Nazwisko

Kowalska

Nowak

Imi Miejscowo

Maria

AdamWarszawa

Krakw

Nr telefonu

504-555-123

606-555-678

Nr Pesel

56070703222

73120405333

Nowak Adam 606-555-678Krakw 73120405333

ZbirGrupa powizanych

rekordw

Rekord

Pole

Bajt

Bit

Baza danychZintegrowana grupa

powizanych zbiorw

Nowak (nazwisko)

Adam (imi)

Krakw (miejscowo)

606-555-678 (nr telefonu)

73120405333 (nr Pesel)

0 lub 1

A D A M

Zbir

danych

osobowych

Historia

kredytwZbir

transakcji

Ba

zy d

an

ych

8

BD podstawowe pojcia

SZBD (Systemy Zarzdzania Bazami Danych)

DBMS (Database Management Systems)

to zestaw narzdzi umoliwiajcych dostp i zarzdzanie

baz danych. Podstawowymi funkcjami tych systemw s:

zarzdzanie plikami,

wyszukiwanie informacji,

zarzdzanie baz danych.

Ba

zy d

an

ych

9

BD podstawowe pojcia

Jzyk do

tworzenia

i modyfikacji

struktur danych

Jzyk definicji

danych

Jzyk do

przetwarzania

danych

Jzyk

manipulacji

danymi

Elektroniczny

dokument

zawierajcy

szczegowe

informacje

o kadej

danej

w bazie danych

Sownik

danych

Oprogramowanie,

ktre generuje

raporty

i czyni

baz danych

przyjazn dla

uytkownika

Raporty

i

uytki

DBMS

Ba

zy d

an

ych

10

BD podstawowe pojcia

Jzyk definicji danych

(DDL - Data Definition Language)

Suy do tworzenia i aktualizacji struktury danych.

Jzyk manipulacji danymi

(DML - Data Manipulation Language)

Suy do przetwarzania i aktualizacji danych.

Strukturalny jzyk zapyta

(SQL Structured Query Language)

Jzyk (interpreter) do komunikacji z serwerem baz

danych; odpowiada za: integralno danych, manipulacj

danymi, dostp do danych, wyprowadzanie danych i

bezpieczestwo danych.

Ba

zy d

an

ych

11

BD podstawowe pojcia

Przykadowe zapytania:

CREATE TABLE pracownicy (imie varchar(50), nazwisko varchar(50),

placa float, staz int);

Tworzy tabel pracownicy zawierajc pola tekstowe zmiennej dugoci (varchar)

o nazwach imie (imi) i nazwisko, o maksymalnej dugoci 50 znakw, pole

placa zapisane za pomoc liczby rzeczywistej (float od ang. floating point) oraz

staz zapisany za pomoc liczby cakowitej (int od ang. integer).

DROP TABLE pracownicy;

Usuwa z bazy tabel pracownicy.

ALTER TABLE pracownicy ADD dzial varchar(255);

Dodaje do struktury tabeli pracownicy kolumn dzial (dzia), jako pole tekstowe

o dugoci maks. 255 znakw.

rdo: http://pl.wikipedia.org/wiki/SQL

Ba

zy d

an

ych

12

BD podstawowe pojcia

Przykadowe zapytania:

SELECT * FROM pracownicy WHERE placa> 2000 ORDER BY staz DESC;

Zwraca tabel (list) utworzon ze wszystkich kolumn (*) tabeli pracownicy

(FROM pracownicy) zawierajc pracownikw, ktrych placa jest wiksza ni 2000

(WHERE placa> 2000) i sortuje wynik malejco wedug parametru staz (ORDER BY

staz DESC).

INSERT INTO pracownicy (imie, nazwisko, placa, staz) VALUES ('Jan',

'Kowalski', 5500, 1);

Dodaje do tabeli pracownicy (INTO pracownicy) wiersz (rekord) zawierajcy dane

pojedynczego pracownika.

UPDATE pracownicy SET placa = placa * 1.1 WHERE staz > 2;

Podwysza o 10% placa (SET placa = placa * 1.1) pracownikom, ktrych sta jest

wikszy ni 2 (np. lata).

DELETE FROM pracownicy WHERE imie = 'Jan' AND nazwisko =

'Kowalski';

Usuwa z tabeli pracownicy wszystkie wiersze (rekordy) dotyczce pracownika o

imieniu Jan i nazwisku Kowalski

Ba

zy d

an

ych

13

BD podstawowe pojcia

Sownik danych zawiera szczegowy opis wszystkich

danych w bazie:

Lokalizacja danych (w jakim zbiorze)

Typ danych (liczba, znak, audio, etc.)

Rozmiar danych (ile bajtw)

Dopuszczalny zakres wartoci dla kadego pola

rdo danych (gdzie dana powstaje)

Wykorzystanie (kto uywa danych)

Wasno (kto ma prawa do modyfikacji danych)

Metody dostpu i ochrony danych

Ba

zy d

an

ych

14

Cele bazy danych (po co tworzy)

Cele systemw z baz danych:

elastyczny dostp do danych,

integralno danych,

bezpieczestwo danych,

obnienie redundancji,

niezaleno danych od aplikacji,

wspdzielenie danych,

standaryzacja opisu.

Ba

zy d

an

ych

15

Cele bazy danych

atwe selekcjonowanie i prezentacja danych

Waciwie chodzi tu o komunikacj z uytkownikiem (czyli

interfejs). W SZBD rol t speniaj SQL oraz generatory

raportw.

Poka wszystkich klientw mieszkajcych przy ul. Akacjowej

Podnie wynagrodzenie o 15% wszystkim specjalistom

pracujcym w firmie ponad 5 lat

Ba

zy d

an

ych

16

Cele bazy danych

Integralno danych - dane s prawidowe, spjne i

aktualne

Informacja powinna by wprowadzana natychmiast po

powstaniu.

Wprowadzanie danych powinno by kontrolowane w locie

(np. student nie moe mie oceny czstkowej ani redniej

wikszej ni 6.0)

Ba

zy d

an

ych

17

Cele bazy danych

Bezpieczestwo danych - ochrona danych przed

nieupowanionym dostpem i przypadkowym

uszkodzeniem

Hasa i prawa dostpu na rnym poziomie, dobrze

zabezpieczone miejsce (atwiejsze do przeprowadzenia,

gdy wszystko jest w jednym miejscu)

Odporno na dziaanie czynnikw zewntrznych (kopie

bezpieczestwa)

Ba

zy d

an

ych

18

Cele bazy danych

Obnienie redundancji dana powinna by

przechowywana tylko w jednym miejscu w bazie

Dziki temu zmiany mog by dokonywane raz, istnienie

niespjnych danych jest niemoliwe, a przestrze na dysku

jest wykorzystana optymalnie.

Jeli dana jest przechowywana w jednym miejscu,

atwiejsze staje si ich wzajemne powizanie, przez co

zyskujemy silne narzdzie do wspomagania decyzji.