Ruch naturalny - małżeńskość - phavi.umcs.· Wzorzec płodności Wzorzec umieralności,...

download Ruch naturalny - małżeńskość - phavi.umcs.· Wzorzec płodności Wzorzec umieralności, zwłaszcza

of 43

  • date post

    27-Feb-2019
  • Category

    Documents

  • view

    213
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of Ruch naturalny - małżeńskość - phavi.umcs.· Wzorzec płodności Wzorzec umieralności,...

Ruch naturalny

(natural movement of population)

Ruch naturalny

Podstawowymi komponentami ruchu naturalnego s urodzenia i zgony.

Ruch naturalny ludnoci to tradycyjnie rwnie zdarzenia powodujce zmiany stanu cywilnego: maestwo, rozwd, separacja (ew. uniewanienie zwizku maeskiego).

Urodzenia i zgony czynniki determinujce ich poziomUrodzenia Zgony

Czynniki wymierne

Liczba i struktura kobiet w wieku rozrodczym Liczba i struktura ludnoci wg pci i wieku

Liczba zawieranych maestw i struktura nowoecw wg wieku

Wzorzec umieralnoci w pci i wieku

Liczba oraz struktura wg wieku migrantek ze wsi do miasta Wzorzec umieralnoci wg przyczyn zgonw

Wzorzec podnoci

Wzorzec umieralnoci, zwaszcza dziecicej i niemowlcej

Czynniki niewymierne

Polityka zatrudnienia, zwaszcza stopie aktywizacji zawodowej kobiet

Zmiany w poziomie ycia ludnoci (m.in. dieta, warunki zdrowotne, mieszkaniowe, pracy, stopie degeneracji rodowiska naturalnego)

Poziom wyksztacenia spoeczestwa Zasig oddziaywania suby zdrowia

Perspektywy wychowania i wyksztacenia potomstwa w powizaniu z warunkami ycia ludnoci

Postp medycyny w zwalczaniu przedwczesnej umieralnoci

System pac, dodatkw rodzinnych i innych bodcw ekonomicznych

Warunki mieszkaniowe

Dostpno rodkw antykoncepcyjnych

Dziaanie przepisw prawnych dopuszczajcych przerywanie ciy

Wierzenia religijne

Rejestracja zdarze ruchu naturalnego

Zdarzenia ruchu naturalnego w wikszoci podlegaj cigej rejestracji, ktr zajmuj si urzdy stanu cywilnego.

W powojennej Polsce powszechna, cywilna (wiecka) rejestracja ruchu naturalnego ludnoci obowizuje od 1946 roku.

Maesko

Maestwo Oznacza zawarcie zwizku pomidzy dwiema

osobami pci odmiennej, pocigajcego za sob pewne wzajemne prawa i obowizki wspmaonkw, ustalone w przepisach prawnych i zwyczajach.

Maestwo konkordatowe W 1993 roku pomidzy Rzdem RP a Watykanem

podpisana zostaje umowa, na mocy ktrej zwizki zawarte w kociele rzymskokatolickim s rwnoprawne ze zwizkami zawartymi w USC. Powinny by zarejestrowany w USC w cigu 5 dni po zawarciu.

Konkordat wprowadzi now kategori separacji.

Maestwa na wsi i w miecie

Uwzgldniajcy kryterium miejsca zamieszkania (miasto/wie) podzia zawartych zwizkw maeskich ma charakter umowny, przy czym jako kryterium przyjto miejsce staego zamieszkania ma.

Zwizki konkubinackie

Inaczej zwizki kohabitacyjne, noszce znamiona maestwa lecz, nie objte sprawozdawczoci biec.

Sprawozdawczo bieca rejestruje zwizki formalne natomiast konkubinaty rejestruje wycznie spis powszechny.

Rozwody Rozwizanie zwizku maeskiego przez

odpowiedni sd w formie przypisanej prawem.

W polskiej praktyce statystycznej informacje o rozwodach rozpatrywane s co najmniej w trzech ujciach: wedug wieku maonkw w

momencie zawarcia maestwa wedug wieku maonkw w

momencie rozpoczcia oddzielnego zamieszkiwania

wedug stau maeskiego

Wspczynniki maestw Natenie (inaczej czsto) zawierania

zwizkw maeskich jest oceniana wstpnie na podstawie oglnego wspczynnika zawierania maestw (Wm)

Gdzie:Mt oglna liczba maestw

zawartych w okresie tLt liczba ludnoci w poowie

badanego okresu lub rednia liczba ludnoci w badanym okresie

C constans (100 lub 1000)

Wspczynniki maestw (2)

W celu ograniczenia wpywu zmian w strukturze ludnoci wedug wieku na poziom tego zjawiska oblicza si jeszcze inne wspczynniki, lepiej charakteryzujce proces zawierania maestw umieszczajc w mianowniku ogln liczb ludnoci uprawnionej do zawierania maestw, a mianowicie osoby w wieku 20 lat i wicej.

Wspczynniki rozwodw Analogicznie obliczane s wspczynniki rozwodw (Wr).

Ze wzgldu na niskie wartoci wspczynniki te, wyraane s czsto w przeliczeniu na 10 tys. ludnoci.

Do oceny tego zjawiska stosuje si te inny wzr ukazujcy wzajemne relacje liczby rozwodw w stosunku do liczby zawartych w tym samym roku maestw. Gdzie:

Rt liczba udzielonych rozwodw w okresie t.

Mt liczba zawartych maestw w okresie t.

C constans (1000 lub 10000)

Czstkowe wspczynniki maestw i rozwodw

Z uwagi na ograniczon warto poznawcz wspczynnikw o charakterze oglnym, podstaw analiz szczegowych (zawierania maestw i udzielania rozwodw) s zazwyczaj wspczynniki czstkowe.

S to wspczynniki liczone oddzielnie dla rnych grup wieku.

1946

1947 1

948

1949 1

950

1951 1

952

1953 1

954

1955 1

956

1957 1

958

1959 1

960

1961 1

962

1963 1

964

1965 1

966

1967 1

968

1969 1

970

1971 1

972

1973 1

974

1975 1

976

1977 1

978

1979 1

980

1981 1

982

1983 1

984

1985 1

986

1987 1

988

1989 1

990

1991 1

992

1993 1

994

1995 1

996

1997 1

998

1999 2

000

2001 2

002

2003 2

004

2005 2

006

2007 2

008

2009 2

010

2011 2

012

2013 2

014

0,0

50,0

100,0

150,0

200,0

250,0

300,0

350,0

Maestwa i rozwody w Polsce (w tys.) 1946 2014

Maestrwa Rozwody

46 48

1950 52 54 56 58

1960 62 64 66 68

1970 72 74 76 78

1980 82 84 86 88

1990 92 94 96 98

2000 02 04 06 08

2010 12 14

0

10

20

30

40

50

60

70

80

90

100

110

120

130

140

150

160

170

180

190

200

210Maestwa i rozwody w Polsce (w tys.) 1946 2014

miasta i wie

Maestwa Miasta Rozwody Miasta Maestwa Wie Rozowdy Wie

46 48

1950 52 54 56 58

1960 62 64 66 68

1970 72 74 76 78

1980 82 84 86 88

1990 92 94 96 98

2000 02 04 06 08

2010 12 14

0

2

4

6

8

10

12

14

Maestwa i rozwody w Polsce 1946 2014

(na 1000 osb)

Maestrwa Rozwody

4647

4849 1

950

5152

5354

5556

5758

59 196

061

6263

6465

6667

6869 1

970

7172

7374

7576

7778

79 198

081

8283

8485

8687

8889 1

990

9192

9394

9596

9798

99 200

001

0203

0405

0607

0809 2

010

1112

1314

0,0

2,0

4,0

6,0

8,0

10,0

12,0

14,0

16,0Maestwa i rozwody w Polsce (na 1000 osb) 1946 2014

miasta i wie

Maestwa Miasta Rozwody Miasta Maestwa Wie Rozowdy Wie

0

50000

100000

150000

200000

250000

300000

350000

1970 1975 1980 1985 1990 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005

Ogem Miasta Wie

1970

1975

1980

1985

1990

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

50000

100000

150000

200000

250000

300000

350000

Maestwa zawarte w Polsce w latach 1970 - 2014

Ogem Miasta Wie

1970

1975

1980

1985

1990

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

0%

10%

20%

30%

40%

50%

60%

70%

80%

90%

100%

Maestwa rozwizane w Polsce w latach 1970 - 2014

przez mier ma przez mier ony przez rozwd

1970

1975

1980

1985

1990

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

3000

4000

5000

6000

7000

8000

9000

10000

Maestwa istniejce w Polsce w latach 1970 - 2014

ogem miasta wie

1970

1975

1980

1985

1990

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

60000

110000

160000

210000

260000

310000

360000

Maestwa zawarte i rozwizane w Polsce w latach 1970 - 2014

Zawarte Rozwizane

1970

1975

1980

1985

1990

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2